güncel yazılar...
Loading...

Credit Note Nedir? Nasıl Hazırlanır? Örnek Uygulamalı

Dış ticaret işlemlerinde tüm alacakların ve borçların faturalar ile belgelendirilmesi esastır.

Dış ticaret işlemlerinde kullanılan temel fatura biçimi commercial invoice (ticari fatura) olup, genel olarak İngilizce düzenlenmektedir.

Commercial invoice, ihracat yaparken, Türkiye'deki işlemlerde kullanılmayıp, doğrudan yurtdışındaki alıcılara gönderilmekte ve ithalat işlemleri esnasında kullanılmaktadır.

İthalat işlemlerinde ise yurtdışındaki satıcılar tarafından düzenlenip, doğrudan Türkiye'deki alıcılara gönderilmekte ve ithalat işlemi esnasında özellikle malların gümrük kıymetinin tespitinde kullanılmaktadır.

Fakat bazı durumlarda, özellikle Türkiye'deki satıcıların yurtdışındaki alıcılara olan borçlarını, ticari faturalar vasıtasıyla belgelendirmeleri mümkün olmamaktadır.
Resim: Business vector designed by Freepik
Söz konusu şartlar altında kullanılan belge credit note (alacaklandırma notu) olup, bugünkü yazımızın konusunu oluşturmaktadır.

Credit Note Nedir?

Credit note, özellikle ihracatçı firmaların,  yapmış oldukları yüklemelerle ilgili olarak alıcılarına olan küçük çaplı borçlarını resmi olarak göstermek amacıyla kullanmış oldukları ticari bir dökümandır.

Hangi Durumlarda Kullanılmaktadır?

Aşağıda, bir ihracat işleminde, credit note kullanılabilecek başlıca örneklere yer verilmiştir.
  1. İhracatçının göndermiş olduğu malda hafif kalite kusuru bulunması ve söz konusu kusurun ithalatçıya maliyet olarak yansıması,
  2. İthalatçının talep etmiş olduğu ve ödemesini yapmış olduğu, yedek parça, opsiyonel parça gibi ürünlerin yapılan sevkiyata eklenmesinin unutulması,
  3. İthalatçının hakkı olan iskontonun sağlanmamış olması,
  4. Ticari fatura gereğinden fazla bir tutarı belirterek kesilmiş ise,
Mal mukabili ödeme ile çalışılıyor ise; ithalatçılar "credit note" tutarını kestikten sonra, kalan meblağın ödemesini yapmaktadırlar. Eğer bu mümkün değilse; bu durumda da bir sonraki siparişten "credit note" meblağı düşülmektedir.

Nasıl Doldurulur?

Credit note, firmanın antetli kağıdına veya düz beyaz bir A4 kağıdına yazılabilmektedir. 

İthalatçı firmaya neden ve ne kadarlık bir alacak kaydının açıldığının açıklanması ve yapılan işlemin ticari fatura ile bağlantısının kurulması, basitçe credit note düzenlemek için yeterli bilgilerdir.

Credit Note Örneği:

Aşağıda, İngilizce olarak düzenlenmiş "Credit Note Örneği" yer almaktadır.

Örnek Olay: Karaman'da yerleşik bir gıda firması, Cezayir'deki ithalatçıya 30.000USD tutarında ürün satmıştır. İthalatçı firma ürünleri teslim aldığında 10 kartonda sızma olduğunu tespit etmiştir. Söz konusu ürünlerdeki hasarın maliyeti 300USD'dir. İthalatçının vereceği ilk sipariş tutarından söz konusu zararın iskonto edilmesini temin etmek amacıyla, ihracatçı firma ithalatçı firmaya credit note düzenleyip göndermiştir.
Türkiye vergi mevzuatına göre, credit note ile ilgili olarak yapılmış olan tüm yazışmaların saklanması ve gerekli durumlarda maliyeye ibraz edilmesi gerekmektedir.

Credit Note ile Yapılan İndirimler İthalatta KKDF'den Muaf mıdır?

Konu ile ilgili olarak Maliye Bakanlığı, Gelir İdaresi Başkanlığı, Gelir Yönetimi Daire Başkanlığı tarafından yayınlanan 11/06/2008 tarihli özelgede; "ithalat esnasında "Credit Note" uygulaması sonucu oluşan indirim tutarının yurtdışına transfer edildiği hususunun, Döviz Satım Belgesi, Türk Parası Transfer Belgesi veya ithalat bedelinin döviz tevdiat hesabından ödendiğine dair bankaca verilen bir yazı ile, gümrük yükümlülüğünün başladığı tarihten önce, ilgili gümrük idaresine tevsik edilememesi halinde, peşin ödeme yapıldığı kabul edilmeyeceğinden bu bedel üzerinden kaynak kullanımını destekleme fonu kesintisi yapılacağı tabiidir." denilmektedir.

Konu ile ilgili Maliye Bakanlığı özelgesi aşağıdadır:

T.C.
MALİYE BAKANLIĞI
Gelir İdaresi Başkanlığı
Gelir Yönetimi Daire Başkanlığı (II)



Sayı    : B.07.1.GİB.0.02.68/6802-7                                                                            ..../...../2008
Konu  : KKDF

...............DAİRE BAŞKANLIĞINA


.............Müsteşarlığı ............ Genel Müdürlüğünden alınan bir örneği ilişik ............... tarih ve .......... sayılı yazı ile eki ....... Gümrük Müşavirlik Ltd. Şti.nin ........ tarih ve ............sayılı dilekçesinde, yurtdışı gönderici firmalarca satılan ürünlerin belli bir miktarı aşması ya da eşyaların bozuk veya hasarlı çıkması durumunda, daha sonra gönderilecek malların bedelinden indirim yapıldığı bildirilmekte ve önce yapılan satışa bağlı olarak ortaya çıkan bu indirimin daha sonra gönderilen mallara ilişkin bir ön ödeme (peşin ödeme) sayılması sebebiyle, daha sonra satışı yapılan malların değerinden indirim tutarı düşüldükten sonra kalan meblağın transferinin gerçekleştirildiği ifade edilerek; bahis konusu uygulama (Credit Note) hakkında kambiyo takibini kaldıran mevzuat değişikliliği de dikkate alınarak kaynak kullanımını destekleme fonu ve katma değer vergisi yönünden bilgi istenilmektedir.

Bilindiği üzere, Kaynak Kullanımını Destekleme Fonu Hakkında 6 Sıra Nolu Tebliğin 2 nci maddesi gereğince; kabul kredili, vadeli akreditif ve mal mukabili ödeme şekillerine göre yapılan ithalat işlemleri fon kesintisine tabi olup, peşin ödeme şekline göre yapılan ithalat işlemlerinden kesinti yapılmamaktadır. Bu fon kesintisi, ithalat tutarının, fon kesintisinin yatırıldığı tarihteki gösterge niteliğindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru esas alınarak bulunan Türk Lirası karşılığı üzerinden hesaplanmakta ve gümrük yükümlülüğünün başladığı tarihten önce bankalara yatırılmaktadır.

Diğer taraftan, gümrük beyannamesinde gösterilen ithalat tutarının Türk Lirası karşılığının, gümrük yükümlülüğünün başladığı tarihten önce, ödeme şekline göre Döviz Satım Belgesi, Türk Parası Transfer Belgesi veya ithalat bedelinin döviz tevdiat hesabından ödendiğine dair bankaca verilen bir yazı ile gümrük idarelerine tevsik edilmesi halinde fon kesintisi yapılmadan malların ithal edilmesi mümkün bulunmaktadır. İthalat tutarının tamamının gümrük yükümlülüğünün başladığı tarihten önce transfer edildiğinin ilgili gümrük idaresine tevsik edilememesi halinde ise transferi tevsik edilemeyen ithalat tutarı üzerinden kaynak kullanımını destekleme fonu kesintisi yapılacağı tabiidir.

Buna göre, "Credit Note" uygulaması sonucu oluşan indirim tutarının yurtdışına transfer edildiği hususunun yukarıda belirtilen yazı ve belgeler ibraz edilmediği sürece peşin ödeme yapıldığı kabul edilmeyeceğinden bu bedel üzerinden kaynak kullanımını destekleme fonu kesintisi yapılması, indirim tutarı dışındaki ithalat bedeli üzerinden ise ödeme şekline bağlı olarak fon kesintisi uygulanması gerekmektedir.

Bilgi edinilmesini ve konunun katma değer vergisi yönünden incelenerek, Başkanlığımız görüşüne de yer verilmek suretiyle gereğini arz ederim.  

Not: Credit note ile ilgili işlemlerin bir de vergisel boyutu bulunmakta olup, konunun değişik vergi türleri açısından incelenmesine buradaki linkteki online dergide yer alan, 9-15. sayfalar arasındaki Ramazan Biçer'in yazısından ulaşabilirsiniz.