Yükleniyor...
Dış Ticaret Sözlüğü : A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z

4 Temmuz 2015 Cumartesi

A Harfi ile Başlayan İngilizce Dış Ticaret Terimleri

A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z

A.A.A. - American Arbitration Association: Amerika Tahkim Kurumu

Acceptance (Acc.) - (1) Poliçede kabul. Genellikle vadeli poliçelerin kullanıldığı vesaik mukabili ödemeler ile akreditifli ödemelerde karşımıza çıkan bir terim olup, poliçe muhatabının poliçede yazan miktarı yine poliçede yazan vade sonunda ödemeyi kabul ettiğini belirtmektedir. (2) Genel manada ise satış sözleşmesi çerçevesinde malların satın alınacağının kabul edildiği durumlar için de kullanılabilir.

Acceptance letter of credit - Kabul kredili akreditifler. Poliçe ile ödemeli olarak açılmış akreditifleri tanımlamak için kullanılır. Bu tip akreditiflerde bankalar ibraz edilmesini istedikleri belgelerin arasına poliçeyi de eklemektedirler. Vesaik mukabilinin aksine poliçe ile kullanımda olan akreditiflerde poliçe banka tarafından kabul edilmekte ve akreditif vadesinde ödemesini yapmaktadır. 

Act of God - Mücbir Sebep. Satış sözleşmelerinde ve nakliye sigortalarında kullanılan bir terim olarak insanların etkilerinin ötesinde gerçekleşen sel, yıldırım düşmesi, deprem gibi doğa olaylarını anlatmak için kullanılmaktadır.

Act. wt. - Actual weight. Gerçek ağırlık.

Actual total loss - Tam ziya. Deniz nakliye sigortası terimidir. Nakliye sigortası kapsamında genellikle geminin batması sonucunda malların kaybolması tam ziya kapsamında değerlendirilir.

Ad valorem duty - Malın bedeli üzerinden hesaplanan matraha göre uygulanan gümrük vergisini belirtmek için kullanılan İngilizce terimdir. 

Advanced Payment - Avans ödeme. Bir dış ticaret işleminde ihracatçı mal bedelinin tamamını veya bir kısmını yükleme öncesinde alıyor ise avans ödemesinden bahsedilebilir.

ADR - Alternative dispute resolution: Alternatif Anlaşmazlık Çözüm Yolları. Mahkemeler yoluyla uluslararası ticari anlaşmazlıkların çözümü yerine tahkim gibi alternatif yolların uygulandığı durumları açıklamak için kullanılır.

Advance against documents - Yükleme belgelerinin ibrazı karşılığında ihracatçı firmalara sağlanan kredileri tanımlar.

Advance payment - Avans ödemesi. Ön ödeme. Yükleme öncesi ihracatçı firmalara yapılan ödemeleri açıklamak için kullanılan terimdir.

Advance payment guarantee/bond - Avans banka teminat mektubu. Yapılan avans ödemelerini garanti altına almak amacıyla avans ödemesini yapan taraf tarafından talep edilen banka teminat mektubunu tanımlar. Örneğin bir akrediitf altında 30.000USD avans ödemesi yapacak olan banka, yapacak olduğu bu ön ödemeyi garanti altına almak için karşı taraftan 30.000USD tutarlı avans banka teminat mektubu talep edebilmektedir.

Advised letter of credit - Akreditifin ihbar edilmesi. Amir banka tarafından açılmış olan bir akreditifin genellikle ihracatçı ile aynı ülkede yer alan ihbar bankası tarafından ihracatçı firmaya ihbar edilmesini tanımlar.

Advising bank - İhbar bankası. Akreditifli işlemlerde akreditifi ihracatçı firmaya ileten yani ihbar eden bankadır. İhbar bankasının akreditifli işlemlerde çok sınırlı bir sorumluluğu vardır ve kesinlikle ödeme ile ilgili bir yükümlülüğü yoktur. 

Affreightment (Contract of) - Gemi kiralama sözleşmesi. Dökme yük taşımalarında kullanılan gemilerin kiralamaları sürecinde imzalanan sözleşmeleri tanımlamak için kullanılan denizcilik terimdir. Belirli bir sefer için kiralama (voyage charter party) ve belirli bir süreliğine kiralama (time charter party) olmak üzere iki temel çeşidi bulunmaktadır. 

After date (A/d) - Kıymetli evrakların ödeme vadesini belirtmek amacıyla kullanılan ve gelecekteki ölçülebilir bir süreyi tanımlayan terimdir. Örneğin konşimento tarihinden itibaren 30 gün sonra ödenecek bir poliçede konşimento tarihinin belirtilmesi gibi.

After sight - Kıymetli evrakların muhatap tarafından görüldüğünden itibaren kaç gün içerisinde ödeneceğini belirten bir terimdir. Örneğin muhatap tarafından görüldükten sonra 60 gün içerisinde ödenecek olan bir poliçedeki vade tarihi gibi.

Airport of Departure: Kalkış havalimanı, yükleme havalimanı

Airport of Destination: Varış havalimanı

Air waybill (AWB) - Havayolu taşıma senedi. Genellikle uluslararası havayolu taşımalarında kullanılan taşıma belgesidir. Kalkış hava limanı ile varış hava limanı arasında yapılan yüklemeler için kullanılır. Havayolu taşıma senedi ciro edilebilir bir taşıma belgesi değildir. Bu yüzden malları temsil etmez. Bu yönü ile ciro edilebilir denizyolu taşıma belgeleri olan konşimentolardan ayrılırlar.

All-risk clause - İhracat ve ithalat işlemlerinde kullanılan ve belirli istisnalar hariç olmak üzere tüm riskleri karşıladığı sigorta firmalarınca beyan edilen nakliye sigortası türüdür. Sigorta poliçelerinde "Institute Cargo Clauses (A)" olarak gösterilir.

Alongside - Geminin yanı. Uluslararası teslim şekilleri içerisinde yer alan FAS (Free Alongside Ship) teriminde kullanılır. Bu şekilde yapılacak dış ticaret işlemlerinde ürünlerin limanda geminin yükleme ve boşaltma ekipmanlarının ulaşabileceği yakınlıktaki yere getirilmesi ile teslimat gerçekleşmiş sayılmaktadır.

Amendment - Revize. Orijinal akreditif metninde talep edilen düzeltmeler. 

AN - Arrival notice: Varış ihbarı

Antidumping duty - Anti-damping Vergisi: Damping soruşturması neticesinde yerli üreticilerin dampingli ürün ithalatından zarar gördüğünün anlaşılması üzerine söz konusu mallara uygulanan gümrük vergilerini açıklamak için kullanılır. 

Any port in (...) - Bir ülke veya coğrafi bölge sınırları içerisinde yer alan herhangi bir limanı tarif eder.

Applicable Rules - Geçerli kurallar, uygulanabilir kurallar. Swift mesajlarında yer alan bu madde ile akreditifin hangi kurallara göre açıldığı açıklanmaktadır.

Applicant - Amir: Akreditif açılışı için bankasına başvurup, ihracatçı firma lehine akreditif açılmasını temin eden şahıs veya firmayı tanımlayan dış ticaret ve finansman terimidir.

AQ - Any quantity: Herhangi bir miktar.

Arbitrage - Konvertible dövizleri veya altın gibi kıymetli madenleri küçük değer farklılıklarından faydalanmak amacıyla bir ülkeden satın alıp, online süreçler ile bir başka ülkede satarak para kazanma yöntemini açıklar. Uluslararası anlaşmazlık çözüm yolu olan tahkim (Arbitration) ile karıştırılmaması gereken bir terimdir.

Arbitration - Tahkim. Uluslararası ticarette ortaya çıkan anlaşmazlıkların mahkemeler yolu ile değil de uzman hakem heyetleri tarafından çözüme kavuşturulduğu mekanizmaları açıklayan terimdir.

Arrival notice (AN) - Varış İhbarı. Taşıyıcı acentasının alıcıya ve ihbar adresinde belirtilen kuruma yapmış olduğu ve malların yakın zamanda yükleme limanına varacağını belirten ihbardır. Varış ihbarında malların tahmini varış günü, konşimento numarası, ağırlığı, malın tanımının yanı sıra nakliyeciye ödenmesi gereken borç miktar hakkında da bilgiler yer alabilir. 

ATA carnet -  ATA Karnesi. Uluslararası anlaşmalar çerçevesinde fuar gibi geçici olarak yurtdışı edilip tekrar geri getirelecek eşyaların ihracatında ve tekrar geri getirilmesinde kullanılan bir gümrük dökümanıdır. Genellikle ticaret odaları ve ihracatçı birlikleri tarafından düzenlenmektedirler. 

At sight - Görüldüğünde ödemeli akreditifi veya poliçeyi tanımlamak için kullanılan İngilizce terimdir.

Authorized signature: Yetkili imza. Bir dış ticarete konu olan belgelerin mutlaka o belgeleri imzalamaya yetkili kişiler tarafından imzalanması gerekmektedir.

Aval - Aval. Genellikle bankaların poliçelere vermiş oldukları ödeme garantisini açıklayan terimdir. Bir banka vesaik mukabili işleminde kullanılan poliçeye aval vermekle geri dönülemez olarak ödeme garantisi vermiş olmaktadır.

AWB - Bakınız. Air waybill.

3 Temmuz 2015 Cuma

Freight Payable At Destination Nedir?

Konşimentolarda taşıma bedelinin yani navlunun kimin tarafından ödeneceğini göstermek amacıyla genellikle "Freight Collect" veya "Freight Prepaid" ibareleri kullanılmaktadır.

"Freight Collect" ibaresi navlunun alıcı tarafından ödeneceğini göstermekte iken, "Freight Prepaid" ibaresi ise navlunun satıcı tarafından ödenmiş olduğunu veya ödeneceğini göstermektedir.

"Freight Payable At Destination" terimi "Freight Collect" terimi yerine kullanılabilen ve birebir bu terimin vermiş olduğu anlamı veren bir dış ticaret terimidir.


Freight Payable At Destination, navlunun alıcı tarafından ödeneceğini gösterir.

Most Favoured Nation (MFN) Nedir?

Most Favoured Nation, İngilizce olarak kullanılan bir uluslararası ticaret terimidir. Türkçe'ye "En Çok Gözetilen Ulus" veya "En Çok Kayrılan Ülke" olarak çevrilebilmektedir.

Özellikle 2. Dünya Savaşı sonrasında şekillenen ve serbest piyasa ekonomisinin giderek yaygınlaştığı günümüz küresel ekonomisinde uluslararası ticareti var eden temel prensiplerden birisidir.

Maalesef Türkiye'deki pek çok uygulayıcı, gümrük müşavirleri de dahil olmak üzere, bu kuralın önemi ve temel prensipleri hakkında detaylı bilgiye sahip değildirler.

Bugünkü yazımda "En Çok Kayrılan Ülke" prensibinin tanımını yaptıktan sonra dayandığı temeli, hangi uluslararası anlaşmalar çerçevesinde uygulandığını, hangi ülkelerin bu kuralı uygulamayı taahhüt ettiğini, faydalarını ve hangi durumların "En Çok Kayrılan Ülke" kuralının dışında kaldığını sizlere açıklamaya çalışacağım.

2 Temmuz 2015 Perşembe

Menşe Şahadetnamesini Kim Düzenler?

Dünya genelindeki hemen hemen her ülke ithal edilen malların menşeini ithalat gümrük vergilerinin tespit edilmesi esnasında kullanmaktadır. 

İthal edilen malların hangi ülke kaynaklı olduğunu kanıtlayan belgelere ise "Menşe Şehadetnamesi", İngilizce olarak ise "Certificate of Origin" denilmektedir.

Daha önceki yazılarımda menşe şehadetnamesi ile ilgili olarak detaylı bilgiler veren sayfalar yayınlamıştım.

Söz konusu sayfalarımın başlıcaları "Certificate of Origin - Menşe Şehadetnamesi - Nedir?" ve "Menşe Şehadetnamesi ile EUR1 Arasındaki Farklar Nelerdir?" başlıklı yazılarımdır.

Bugün ise menşe şehadetnamesinin hangi kurumlar tarafından hazırlandığı üzerinde durmak istiyorum.


Dış ticaret işlemlerinde özellikle akreditifli ödemelerde önem kazanan bir nokta olan menşe şehadetnamesi düzenlemeye yetkili kurumları dilerseniz incelemeye başlayalım.

Certificate of Origin - Menşe Şehadetnamesi - Nedir?

Şehadetname Osmanlıca bir kelime olup sertifika, diploma anlamına gelmektedir. Menşe şehadetnamesi denildiğinde bir malın hangi ülke ürünü olduğunu gösteren sertifikalar akla gelmelidir.

Menşe şehadetnamesinin İngilizcesi "Certificate of Origin" olup birebir çeviri yapıldığında "Menşe Sertifikası" olarak Türkçe'ye çevrilebilmektedir.

Menşe şehadetnameleri özellikle ithalat esnasında ürünlere uygulanacak gümrük vergisinin saptanması sırasında işlev görmektedirler. Çünkü her ülke ithalat esnasında ürünlerin menşeine göre farklı gümrük vergileri uygulayabilmektedir.

Örnek vermek gerekirse Çin'malı bir gıda ürünü ile Tunus malı bir gıda ürünü değişik ithalat vergisine tabii olabilecektir. Çünkü Türkiye ile Tunus arasında bir serbest ticaret anlaşması varken Çin ile Türkiye arasında herhangi bir serbest ticaret anlaşması bulunmamaktadır.


Bugünkü yazımda menşe şehadetnamesinin tanımını yaptıktan sonra kısaca menşe şehadetnamelerinin çeşitleri hakkında sizlere bilgi vermeye çalışacağım. Yazımın son bölümlerinde ise menşe şehadetnamesi ile ilgili pratik bilgileri sizlere aktarmayı planlamaktayım.

Online Incoterms 2010 Eğitimi